Muuse Biixi Cabdi waa siyaasi Soomaaliyeed, hoggaamiye, iyo madaxweynihii shanaad ee Jamhuuriyadda iskeed madaxbannaanida ugu dhawaaqday ee Somaliland. Waxa uu xilka qabtay 13-kii December 2017. Hoos waxaa ku faahfaahsan taariikhdiisa:
Dhalashada iyo Waxbarashada
• Dhalasho: Muuse Biixi Cabdi wuxuu ku dhashay 1948, tuulada Habar-jeclo ee deegaanka Oodweyne, gobolka Togdheer, waqooyiga Soomaaliya.
• Waxbarasho:
• Dugsigiisa hoose/dhexe iyo sare wuxuu ku qaatay gobollada waqooyi ee Soomaaliya.
• Waxbarashadiisa sare ayuu sii watey isagoo tababar ciidan ku soo qaatay dalka Ruushka iyo Itoobiya.
• Waxa uu sidoo kale tababar dhanka ciidamada ah ku dhammaystay dalka Maraykanka, gaar ahaan Fort Benning, Georgia.
Shaqadiisii Ciidanka iyo Siyaasadda Hore
• Ciidanka Qaranka Soomaaliyeed:
Muuse Biixi wuxuu ka mid ahaa saraakiishii ciidanka Soomaaliya intii ka horreysay burburkii dawladdii dhexe ee Soomaaliya 1991. Wuxuu gaaray darajada Kornayl (Colonel).
• Waxa uu ka qayb qaatay dagaalladii ay Soomaaliya la gashay Itoobiya, gaar ahaan dagaalkii 1977-78.
• SNM (Somali National Movement):
Markii uu khilaaf weyn ka dhex dhashay waqooyiga iyo dawladdii dhexe ee Soomaaliya, Muuse Biixi waxa uu ku biiray jabhaddii SNM oo u dagaallamaysay xuquuqda dadka reer Waqooyi iyo ka hortagga xadgudubyadii ay la kulmeen. Waxa uu ka mid noqday hoggaamiyeyaashii sare ee jabhadda.
Doorashadiisa iyo Hoggaanka Siyaasadeed
• Golaha Guurtida iyo Wasiirnimo:
Ka dib markii Somaliland ku dhawaaqday madaxbannaanida 1991, Muuse Biixi waxa uu xilal kala duwan ka soo qabtay dawladda Somaliland, oo ay ku jiraan wasiirka arrimaha gudaha (1993-1997).
• Xisbiga Kulmiye:
Wuxuu ku biiray xisbiga Kulmiye, oo uu aasaasay Axmed Maxamed Maxamuud Siilaanyo. Wuxuu si rasmi ah u noqday guddoomiyaha xisbiga sanadkii 2010, markii Siilaanyo noqday madaxweynaha Somaliland.
• Madaxweynaha Somaliland:
Muuse Biixi Cabdi waxa uu ku guuleystay doorashadii madaxtinnimada ee Somaliland 13-kii November 2017, isaga oo helay 55% codadkii la dhiibtay. Waxa uu xilka kala wareegay madaxweynihii ka horreeyey, Axmed Maxamed Siilaanyo, 13-kii December 2017.
Hoggaankiisa iyo Arrimaha Somaliland
Muddadii uu xilka hayey, Muuse Biixi Cabdi waxa uu xoogga saaray:
1. Dib u heshiisiin gudaha ah: Si loo xoojiyo wadajirka Somaliland.
2. Aqoonsiga Somaliland: Wuxuu dedaal xooggan ku bixiyay in Somaliland loo aqoonsado dal madaxbannaan, isaga oo la falgalay dalal kala duwan oo Afrikaan iyo caalami ah.
3. Horumarinta dhaqaalaha iyo amniga: Xukuumaddiisu waxay diiradda saartay maalgashiga caalamiga ah, gaar ahaan dekedda Berbera, iyo la dagaallanka argagixisada.
Nolosha Qoyska
Muuse Biixi Cabdi waa qoys leh, wuxuuna leeyahay carruur. Inkasta oo uu ka mid yahay hoggaamiyeyaasha Soomaalida ee ugu adag siyaasadda, wuxuu sidoo kale ku caan baxay aragtidiisa cad iyo waayo-aragnimadiisa dhanka ciidanka iyo hoggaanka.
0 Comments